Yolculukta namaz nasıl kılınır? Seferilik ve kısaltma
Son güncelleme: 10 Kasım 2026 Salı
İslam'da yolculuk sırasında bazı ibadetlerde kolaylık tanınmıştır. Yolcu sayılan kişiye "seferi", yolculuk haline "sefer" denir. Bu yazıdaki bilgiler Hanefi mezhebine göredir. Yola çıkarken yolculuk duası okunabilir.
Kimler seferi sayılır?
Bir kişinin seferi sayılması için:
- Yaklaşık 90 kilometre veya daha uzak bir yere gitmeye niyet etmesi,
- Bulunduğu yerleşim yerinin sınırlarından çıkmış olması,
- Gittiği yerde 15 günden az kalmaya niyet etmesi gerekir.
Gittiği yerde 15 gün veya daha fazla kalmaya niyet eden kişi, oraya varınca seferilikten çıkar ve "mukim" olur; namazlarını tam kılar. Kişi kendi memleketine döndüğünde de mukim olur.
Yolculukta namaz nasıl kılınır?
- Dört rekâtlı farz namazlar (öğle, ikindi ve yatsının farzları) ikişer rekât olarak kılınır.
- Sabah ve akşam namazlarının farzları kısaltılmaz; sabah 2, akşam 3 rekât olarak kılınır.
- Vitir namazı kısaltılmaz; 3 rekât olarak kılınır.
- Sünnetler: Yolculuk acele ve zorluk içinde geçiyorsa sünnetler terk edilebilir. Rahat bir ortamda, özellikle sabah namazının sünnetinin kılınması tavsiye edilir.
Hanefi mezhebine göre seferi kişinin dört rekâtlı farzları kısaltması bir ruhsat değil, uyulması gereken bir hükümdür. Dört rekât kılarsa ve ikinci rekâtın sonunda oturmuşsa namazı geçerli olur ama bu davranış mekruhtur.
Seferi, mukim imama uyarsa
Seferi bir kişi, mukim bir imamın arkasında namaz kılarsa imama uyar ve dört rekâtlı farzı dört rekât olarak tamamlar. Mukim kişi seferi bir imama uyarsa, imam iki rekâtta selam verince mukim kişi selam vermeden kalkar ve kalan iki rekâtı kendisi tamamlar.
Namazları birleştirmek (cem)
Hanefi mezhebine göre yolculukta iki namazı aynı vakitte birleştirerek kılmak (cem) yalnızca hac sırasında Arafat ve Müzdelife'de yapılır. Diğer mezheplerde yolculuk sırasında öğle ile ikindiyi, akşam ile yatsıyı birleştirme imkânı vardır; zorda kalan yolcular bu görüşle amel edebilir.
Vaktinde kılınamayan namazlar
Yolculuk sırasında kaçırılan namazlar sonradan kaza edilir. Seferiyken kaçırılan dört rekâtlı farz, mukimken kaza edilse bile iki rekât olarak kaza edilir. Kaza namazı için cuma ve kaza namazı yazısına bakabilirsiniz.
Gittiğiniz yerde kıbleyi bulmak için kıble nasıl bulunur? yazısına bakabilirsiniz. Gittiğiniz şehrin vakitleri için namaz vakitleri sayfasında il veya ilçe seçebilirsiniz. Yolculuğun oruca etkisi için orucu bozan ve bozmayan durumlar, su bulunamadığında yapılacak temizlik için gusül ve teyemmüm yazısına bakabilirsiniz.
Kaynaklar
- Diyanet İşleri Başkanlığı, İlmihal I, "Yolculuk (Sefer) Hali" bölümü
- Nisâ suresi, 101. âyet