Gusül ve teyemmüm nasıl yapılır?
Son güncelleme: 3 Kasım 2026 Salı
Gusül, bütün bedenin yıkanmasıyla yapılan temizliktir. Teyemmüm ise su bulunamadığında veya kullanılamadığında abdest ya da gusül yerine geçen temizliktir. Aşağıdaki bilgiler Hanefi mezhebine göredir.
Guslü gerektiren durumlar
- Cünüplük.
- Kadınlarda adet (hayız) döneminin sona ermesi.
- Kadınlarda doğum sonrası kanamanın (nifas) sona ermesi.
Gusül gerektiren hâldeki kişi gusletmeden namaz kılamaz, Kur'an-ı Kerim'e dokunamaz ve camiye giremez.
Guslün farzları
Hanefi mezhebine göre guslün üç farzı vardır:
- Ağza su vermek (mazmaza).
- Burna su çekmek (istinşak).
- Bütün bedeni, kuru yer kalmayacak şekilde yıkamak.
Gusül nasıl yapılır?
- Niyet edilir ve "Bismillâh" denir.
- Eller yıkanır, bedende bir kirlilik varsa temizlenir.
- Namaz abdesti gibi abdest alınır.
- Ağza ve burna su verilir.
- Önce başa, sonra sağ omuza, ardından sol omuza üçer kez su dökülür ve bütün beden ovularak yıkanır. Göbek çukuru, kulak arkası, saç dipleri gibi suyun zor ulaştığı yerlerin yıkanmasına dikkat edilir.
Teyemmüm ne zaman yapılır?
- Abdest veya gusül için su bulunamadığında. Hanefi mezhebine göre suyun yaklaşık iki kilometreden daha uzakta olması bu durumdadır.
- Su kullanmak hastalığa yol açacak veya hastalığı artıracaksa.
- Su ancak içmek gibi zorunlu bir ihtiyaca yetecek kadarsa.
Teyemmümün farzları ve yapılışı
Teyemmümün farzları niyet ve iki darbedir: biri yüz, diğeri kollar için.
- Abdest veya gusül yerine teyemmüm yapmaya niyet edilir.
- Eller temiz toprağa ya da taş, kum gibi toprak cinsinden bir şeye vurulur, silkelenir ve yüzün tamamı meshedilir.
- Eller ikinci kez vurulur, silkelenir ve kollar dirseklerle birlikte meshedilir.
Abdesti bozan her şey teyemmümü de bozar. Teyemmüme sebep olan durum ortadan kalktığında, örneğin su bulunduğunda, teyemmüm geçerliliğini yitirir. Abdestin alınışı için abdest nasıl alınır? yazısına bakabilirsiniz.
Kaynaklar
- Diyanet İşleri Başkanlığı, İlmihal I, "Gusül" ve "Teyemmüm" bölümleri
- Mâide suresi, 6. âyet; Nisâ suresi, 43. âyet