Kaza ve kefaret orucu nasıl tutulur? Farkları ve niyeti
Son güncelleme: 11 Kasım 2026 Çarşamba
Ramazan'da bir mazeret nedeniyle tutulamayan ya da bozulan oruçlar sonradan tutulur. Bazı durumlarda yalnızca kaza, bazı durumlarda kazanın yanında kefaret de gerekir. Bu yazıdaki bilgiler Hanefi mezhebine göredir.
Kaza orucu nedir?
Kaza, tutulamayan her bir Ramazan günü için Ramazan'dan sonra bir gün oruç tutmaktır. Kaza gerektiren başlıca durumlar:
- Hastalık, yolculuk, hamilelik, emzirme gibi mazeretlerle tutulamayan günler. Ayrıntı için oruç kimlere farzdır, kimler tutmayabilir? yazısına bakabilirsiniz.
- Kadınların özel hâlleri (hayız ve nifas) nedeniyle tutulamayan günler.
- Yanlışlıkla bozulan oruçlar; örneğin abdest alırken boğaza su kaçması ya da imsak vaktinin girdiğini bilmeden yemek.
Hangi durumların orucu bozduğu için orucu bozan ve bozmayan durumlar yazısına bakabilirsiniz.
Kaza orucu nasıl tutulur?
- Tutulamayan gün sayısı kadar oruç tutulur. Günlerin art arda tutulması şart değildir.
- Niyet geceden yapılır: Kaza orucuna niyetin en geç imsak vaktine kadar yapılması ve hangi orucun kazası olduğunun belirtilmesi gerekir. Örneğin: "Niyet ettim Allah rızası için geçen Ramazan'dan kalan bir günlük orucumu kaza etmeye." Ayrıntı için oruç niyeti nasıl yapılır? yazısına bakabilirsiniz.
- Kazaların bir sonraki Ramazan'dan önce tutulması tavsiye edilir. Hanefi mezhebine göre geciktirilen kaza için ayrıca fidye gerekmez, ama geciktirmemek gerekir.
- Bayram günlerinde (Ramazan Bayramı'nın birinci günü ve Kurban Bayramı'nın dört günü) oruç tutulmaz.
Kefaret orucu nedir?
Ramazan orucunu, meşru bir mazereti olmadan, bilerek ve isteyerek yiyip içerek ya da cinsel ilişkiyle bozan kişiye kazanın yanında kefaret de gerekir. Kefaret:
- 60 gün art arda oruç tutmaktır. Araya mazeretsiz bir gün girerse kefaret baştan başlar. Kadınlarda özel hâller kesinti sayılmaz.
- Oruç tutmaya gücü yetmeyen kişi 60 yoksulu bir gün doyurur ya da her birine bir fitre miktarı verir.
Bozulan günün kazası da ayrıca tutulur. Kefaret ayrıntılı bir konudur; kendi durumunuz için müftülüğe danışmanız uygun olur.
Oruç tutamayacak durumda olanlar
İyileşme ümidi olmayan hastalar ve oruç tutamayacak kadar yaşlı olanlar kaza yerine fidye verir. Ayrıntı için oruç fidyesi nedir? yazısına bakabilirsiniz. Fidye ve fitreyi hesaplamak için fidye ve fitre hesaplayıcısını kullanabilirsiniz.
Kaza namazı için cuma ve kaza namazı yazısına bakabilirsiniz.
Kaynaklar
- Diyanet İşleri Başkanlığı, İlmihal I, "Oruç" bölümü
- Bakara suresi, 184-185. âyetler